Çin İnsanlı Uzay Programı Ajansı (CMSA), taykonotlar Cu Yangcu, Cang Cıyüen ve Lai Ka-ying’i taşıyan Şıncou-23 uzay mekiğinin Tiengong Uzay İstasyonu’nun çekirdek modülüne kenetlendiğini duyurdu. Yaklaşık 3,5 saat süren yolculuğun ardından taykonotlar, mekikten modüle geçiş yaparak uzay istasyonuna adım attılar. Şıncou-23 uzay mekiği, geçtiğimiz gece Long March 2F roketiyle, Çin’in kuzeybatısındaki Ciuçüen Uydu Merkezi’nden başarıyla fırlatıldı.
Yeni taykonot ekibi, 31 Ekim 2025 tarihinde Şıncou-21 mekiğiyle istasyona gönderilen ve 6 aydan fazla süredir görevde olan önceki taykonot ekibinden görevi devralacak. 48 yaşındaki Cu Yangcu, Hong Konglu ilk taykonot olma özelliği taşıyor. Mayıs 2023’te gerçekleştirilen “Şıncou-16” görevinde de yer almıştı. Diğer taykonotlar Cang Cıyüen ve Lai Ka-ying ise ilk kez insanlı uzay görevine katılıyor. Cang, daha önce Çin Halk Kurtuluş Ordusu Hava Kuvvetleri’nde savaş uçağı pilotu olarak görev yapmışken; Lai, Hong Kong Emniyet Müdürlüğü’nde polis başmüfettişi olarak çalışıyordu. Bilgisayar bilimleri alanında uzman olan Lai, Hong Kong Özel İdari Bölgesi’nden uzay istasyonu görevlerine katılan ilk taykonot olma özelliğine sahip.
Yeni taykonot ekibinin altı aylık bir görev süresi bulunmasına rağmen, daha önceki görevlerden farklı olarak bu sefer ekibin bir üyesi, uzun süreli uzay seferlerinin insan sağlığı üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla bir yıl boyunca uzay istasyonunda kalacak. Bu süreçte, ekip üyelerinin sağlık verileri takip edilerek, hangi taykonotun daha uzun süre uzayda kalacağı belirlenecek. Uzayda uzun süreli kalmanın, düşük yer çekimi ve radyasyon nedeniyle insan vücudunda kemik yoğunluğu azalması, kas kaybı, uyku bozuklukları ve psikolojik yorgunluk gibi etkiler yaratabileceği biliniyor. 1994-1995 yıllarında Mir Uzay İstasyonu’nda 437 gün kalarak bu alanda rekor kıran Rus astronot Valeri Polyakov, bu konuda önemli bir örnek teşkil ediyor.
Taykonot ekibi, görevleri süresince yaşam bilimleri, malzeme bilimi, mikro kütle çekimi sıvı fiziği, uzay tıbbı ve uzay teknolojileri alanlarında 100’den fazla deney ve uygulama projesi gerçekleştirecek. Tiengong Uzay İstasyonu, ABD’nin uzay araştırmalarındaki işbirliğini yasaklaması ve Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS) programına katılımını engellemesi nedeniyle Çin tarafından yörüngede inşa edilmiştir. İstasyon, bir çekirdek modül ve iki laboratuvar modülünden oluşmakta olup, gelecekte bir uzay teleskobu da eklenmesi planlanmaktadır. Tiengong İstasyonu’nun ana parçası, 29 Nisan 2021’de fırlatılan “Tienhı” çekirdek modülüdür. İlk laboratuvar modülü “Vıntien” 24 Temmuz 2022’de, ikinci laboratuvar modülü “Mıngtien” ise 31 Ekim 2022’de uzaya gönderildi. Çekirdek modüle laboratuvar modüllerinin eklenmesiyle istasyonun ana yapısı tamamlanmış ve “uygulama ve geliştirme aşamasına” geçilmiştir. “Şüntien” adı verilen uzay teleskobunun da istasyona ayrı bir modül olarak eklenmesi hedeflenmektedir. Üç kişilik taykonot ekibinin dönüşümlü görev yaptığı istasyona, “Şıncou” mekikleriyle personel taşınırken, “Tiencou” mekikleriyle de ikmal malzemeleri gönderilmektedir.
